Kuruluşunuz büyük miktarda veri topluyor ve depoluyor. Bu verileri siz ve ekibiniz için kolaylıkla erişilebilir ve kullanılabilir kılmak için ekibinizin Microsoft SharePoint sitesinde bir izleme veya raporlama uygulaması oluşturmak istiyorsunuz. Nereden başlarsınız?

Microsoft Office SharePoint Designer 2007 uygulaması sayesinde kısa sürede canlı verilerin özelleştirilmiş bir görünümünü, diğer bir deyişle Veri Görünümü oluşturabilirsiniz. Veritabanı sorguları, XML belgeleri, Web hizmetleri, SharePoint listeleri ile kitaplıkları ve sunucu tarafında komut dosyaları dahil olmak üzere çok çeşitli kaynaklardan veri görüntülemek için Veri Görünümü'nü kullanabilirsiniz.

Sayfanıza Veri Görünümü eklemenin iki yolu vardır. Veri kaynağını Klasör Listesi'nden veya Veri Kaynağı Kitaplığı'ndan Web sitenizdeki yeni veya var olan bir sayfaya sürükleyerek Veri Görünümü oluşturabilirsiniz. Diğer yandan Veri Görünümü Ekle komutunu kullanarak Veri Görünümü oluşturabilir ve sonra Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesinden yalnızca görüntülemek istediğiniz alanları ekleyerek görünümü hemen değiştirmeye başlayabilirsiniz.

Bu makalede Veri Görünümleri tanıtılmaktadır. Ayrıca bu makalede, veri kaynağı olarak kullanılmak üzere örnek bir XML dosyasının nasıl oluşturulacağı; ilk önce sürükle ve bırak yöntemi ve sonra Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesi kullanılarak söz konusu verileri temel alan bir Veri Görünümü'nün nasıl oluşturulacağı anlatılmaktadır. Bu makalede, veri kaynağını kolaylıkla oluşturabilmeniz ve sonraki işlemleri gerçekleştirebilmeniz için veri kaynağı olarak bir .xml dosyası kullanılmaktadır. Bununla birlikte, aşağıdaki yordamlar tüm veri kaynakları, özellikle Veri Görünümü oluşturmada belki de en çok kullandığınız veri kaynağı olan SharePoint liste verileri için geçerlidir.

 Önemli   Bu makalede, Microsoft Windows SharePoint Services 3.0 uygulamasının çalıştırıldığı sunucularda bulunan SharePoint sitelerinde Veri Görünümleri oluşturma konusu anlatılmaktadır. Siteniz Windows SharePoint Services 3.0 uygulamasının çalıştırılmadığı bir sunucuda bulunuyorsa, tüm işlevleri kullanamayabilirsiniz.

---

• Veri Görünümü nedir?

• Örnek veri kaynağı olarak .xml dosyası oluşturma

• Veri kaynağını sayfaya sürükleyerek Veri Görünümü oluşturma

• Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesini kullanarak Veri Görünümü oluşturma

• Önerilen sonraki adımlar

---

Veri Görünümü nedir?

Veri Görünümü, Microsoft ASP.NET teknolojisini güçlendiren, veri kaynağının canlı ve özelleştirilebilir bir görünümüdür. Office SharePoint Designer 2007, verileri veri kaynağından Genişletilebilir Biçimlendirme Dili (XML) (Genişletilebilir Biçimlendirme Dili (XML): Standart Genelleştirilmiş Biçimlendirme Dili'nin (SGML), geliştiricilerin bilgi düzenleme ve sunma esnekliği sağlayan özelleştirilmiş etiketler oluşturmalarına olanak veren, sıkıştırılmış biçimi.) biçiminde getirir ve Genişletilebilir Stil Sayfası Dil Dönüşümleri'ni (XSLT) (XSL Transformation (XSLT): XML belgelerini HTML veya XML gibi diğer türdeki belgelere dönüştürmek için kullanılan dosya. XSL'in bölümü olarak kullanılmak için tasarlanmıştır.) kullanarak görüntüler. Office SharePoint Designer 2007 uygulamasını kullanarak Veri Görünümü'nü değiştirebilirsiniz. Veri Görünümü veritabanı sorguları, XML belgeleri, Web hizmetleri, SharePoint listeleri ile kitaplıkları ve sunucu tarafında komut dosyaları dahil olmak üzere çok çeşitli kaynaklardan veri görüntüleyebilir. Ayrıca, birden çok veri kaynağındaki verileri görüntüleyen bir Veri Görünümü oluşturabilirsiniz.

Veri Görünümleri filtreleyebileceğiniz, sıralayabileceğiniz veya gruplandırabileceğiniz verilerin canlı görünümlerini sunar. Ayrıca düzeni değiştirebilir, stiller uygulayabilir veya tamamen WYSIWYG (ne görürsen onu alırsın) ortamında koşullu biçimlendirme uygulayabilirsiniz.

Sayfanıza bir Veri Görünümü ekledikten sonra sütun eklemek veya kaldırmak, yazı tipi biçimini değiştirmek veya renk uygulamak için Office SharePoint Designer 2007 uygulamasındaki WYSIWYG araçlarını kullanabilirsiniz. Office SharePoint Designer 2007 uygulamasında bulunan WYSIWYG araçları kullanılarak bir Veri Görünümü biçimlendirildiğinde, HTML'e doğrudan Genişletilebilir Stil Sayfası Dili (XSL) (Uzatılabilir Stil Sayfası Dili (XSL): Sunu kurallarını tanımlayan bir stil sayfası aracılığıyla XML verilerini HTML gibi bir başka biçime dönüştürmek için kullanılan XML dağarcığı.) eklenir. XSL'i doğrudan Kod görünümünde düzenlemek mümkün olsa da, XSL'i bilmenize gerek kalmadan bu dili hızla ve kolaylıkla uygulamak için Office SharePoint Designer 2007 biçimlendirme araçlarını kullanabilirsiniz.

 Sayfanın Başı

Örnek veri kaynağı olarak .xml dosyası oluşturma

Northwind Traders, ürün listesini XML biçiminde saklayan bir gıda dağıtım şirketidir. Ürün listesinde stok bilgileri de yer almaktadır. Şu anda ekibiniz, diğer ekiplere dağıtılan raporları yazdırarak stok takibi yapıyor. Şirket içindeki ekiplerin ürün stok bilgilerine, yazdırılmış stok raporlarına gerek kalmaksızın hızla ve kolaylıkla erişebilmesi için şirketin intranet sitesinde bir Veri Görünümü oluşturulmasını önerebilirsiniz.

Aşağıdaki yordamlar için veri kaynağı olarak bir .xml dosyasının kullanılması gerekmektedir. SharePoint sitenizde .xml dosyası yoksa ilk olarak Northwind Traders ürün listesini oluşturmanız gerekir. Listeyi oluşturduktan sonra Veri Görünümü'nü kullanarak listenin içerdiği verilerin bir görünümünü oluşturabilirsiniz.

urunler.xml listesini oluşturma

1. Dosya menüsünde Site Aç seçeneğini tıklatın.
2. Site Aç iletişim kutusunda SharePoint sitenizi bulup seçin ve sonra Aç öğesini tıklatın.
3. İstenilirse Bağlan iletişim kutusuna kullanıcı adınızı ve parolanızı yazın ve sonra Tamam seçeneğini tıklatın.
4. Dosya menüsünde Yeni seçeneğini tıklatın.
5. Yeni iletişim kutusunda Metin Dosyası seçeneğini çift tıklatın.

   Web sitenizde yeni bir metin dosyası açılır.

6. Aşağıdaki kod satırlarını seçerek ve sonra CTRL+C tuşlarına basarak kopyalayın.

   <?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
   <ProductsRoot>
       <Products>
           <ProductID>1</ProductID>
           <ProductName>Chai</ProductName>
           <SupplierID>1</SupplierID>
           <CategoryID>1</CategoryID>
           <QuantityPerUnit>10 boxes x 20 bags</QuantityPerUnit>
           <UnitPrice>18</UnitPrice>
           <UnitsInStock>39</UnitsInStock>
           <UnitsOnOrder>0</UnitsOnOrder>
           <ReorderLevel>10</ReorderLevel>
           <Discontinued>0</Discontinued>
       </Products>
       <Products>
           <ProductID>2</ProductID>
           <ProductName>Chang</ProductName>
           <SupplierID>1</SupplierID>
           <CategoryID>1</CategoryID>
           <QuantityPerUnit>24 - 12 oz bottles</QuantityPerUnit>
           <UnitPrice>19</UnitPrice>
           <UnitsInStock>17</UnitsInStock>
           <UnitsOnOrder>40</UnitsOnOrder>
           <ReorderLevel>25</ReorderLevel>
           <Discontinued>0</Discontinued>
       </Products>
       <Products>
           <ProductID>3</ProductID>
           <ProductName>Aniseed Syrup</ProductName>
           <SupplierID>1</SupplierID>
           <CategoryID>2</CategoryID>
           <QuantityPerUnit>12 - 550 ml bottles</QuantityPerUnit>
           <UnitPrice>10</UnitPrice>
           <UnitsInStock>13</UnitsInStock>
           <UnitsOnOrder>70</UnitsOnOrder>
           <ReorderLevel>25</ReorderLevel>
           <Discontinued>0</Discontinued>
       </Products>
       <Products>
           <ProductID>4</ProductID>
           <ProductName>Chef Anton's Cajun Seasoning</ProductName>
           <SupplierID>2</SupplierID>
           <CategoryID>2</CategoryID>
           <QuantityPerUnit>48 - 6 oz jars</QuantityPerUnit>
           <UnitPrice>22</UnitPrice>
           <UnitsInStock>53</UnitsInStock>
           <UnitsOnOrder>0</UnitsOnOrder>
           <ReorderLevel>0</ReorderLevel>
           <Discontinued>0</Discontinued>
       </Products>
       <Products>
           <ProductID>5</ProductID>
           <ProductName>Chef Anton's Gumbo Mix</ProductName>
           <SupplierID>2</SupplierID>
           <CategoryID>2</CategoryID>
           <QuantityPerUnit>36 boxes</QuantityPerUnit>
           <UnitPrice>21.35</UnitPrice>
           <UnitsInStock>0</UnitsInStock>
           <UnitsOnOrder>0</UnitsOnOrder>
           <ReorderLevel>0</ReorderLevel>
           <Discontinued>1</Discontinued>
       </Products>
    </ProductsRoot>
   

7. Office SharePoint Designer 2007 uygulamasında ekleme noktasını sayfanın üstüne yerleştirin ve az önce kopyaladığınız kodu sayfaya yapıştırmak için CTRL+V tuşlarına basın.
8. Dosya menüsünde Farklı Kaydet öğesini tıklatın.
9. Farklı Kaydet iletişim kutusunda, Dosya adı kutusuna urunler.xml yazın.
10. Kayıt türü listesinde XML öğesini tıklatın ve sonra Kaydet seçeneğini belirleyin.

 Sayfanın Başı

Veri kaynağını sayfaya sürükleyerek Veri Görünümü oluşturma

Veri kaynağını bir sayfaya sürüklediğinizde, veri kaynağınızdaki ilk beş alanın temel tablodaki her satırda görünmesi suretiyle verinin varsayılan bir görünümü oluşur. Bununla birlikte, Veri Görünümü tamamen özelleştirilebilir durumdadır. Veri Görünümü'nü ekledikten sonra, gereksinimlerinize göre Veri Görünümü'de kolaylıkla sütun ekleme veya kaldırma işlemi gerçekleştirebilirsiniz. Daha fazla bilgi için Veri Görünümü'nde sütunları değiştirme konusuna bakın.

Veri Görünümleri Microsoft ASP.NET 2.0 teknolojisini temel alır. Veri Görünümü oluşturmak için bir ASP.NET sayfasıyla (.aspx dosyası) işe başlamalısınız. Bu örnekte, yeni bir ASP.NET sayfası hazırlayacak ve daha sonra veri kaynağını sayfaya sürükleyerek bir Veri Görünümü oluşturacaksınız.

1. Dosya menüsünde Yeni seçeneğini tıklatın.
2. Yeni iletişim kutusunda ASPX seçeneğini çift tıklatın.

   FORM etiketli yeni bir sayfa açılır.

   

3. Aşağıdakilerden birini yapın:
   • Klasör Listesi öğesinde veri kaynağınızı (bu örnekte, urunler.xml) bulun ve sonra veri kaynağını sayfanın üzerine sürükleyin.
   • Görev Bölmeleri menüsünde Veri Kaynağı Kitaplığı seçeneğini tıklatın. Veri Kaynağı Kitaplığı görev bölmesinde, veri kaynağınızı (bu örnekte urunler.xml) bulun ve sonra veri kaynağını sayfaya sürükleyin.

   Şimdi Veri Görünümü, sayfanızda görüntülenir ve Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesi açılır.

   

   İlk beş alan temel tablo düzeninde görünür.

 Sayfanın Başı

Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesini kullanarak Veri Görünümü oluşturma

Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesini kullanarak Veri Görünümü oluştururken ilk önce bu sayfaya bir Veri Görünümü ekleyin. Daha sonra SharePoint sitesinin kullanılabilir veri kaynaklarını yöneten görev bölmesi olan Veri Kaynağı Kitaplığı öğesinden bir veri kaynağını seçin. Veri kaynağınızı seçtikten sonra Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesi açılır. Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesinde, görüntülemek istediğiniz alanları seçin ve bunları Veri Görünümü'ne ekleyin.

Veri Görünümleri Microsoft ASP.NET 2.0 teknolojisini temel alır. Veri Görünümü oluşturmak için bir ASP.NET sayfasıyla (.aspx dosyası) işe başlamalısınız. Bu örnekte, yeni bir ASP.NET sayfası hazırlayacak ve Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesini kullanarak Veri Görünümü oluşturacaksınız.

1. Dosya menüsünde Yeni seçeneğini tıklatın.
2. Yeni iletişim kutusunda ASPX seçeneğini çift tıklatın.

   FORM etiketli yeni bir sayfa açılır.

   

3. Veri Görünümü menüsünde Veri Görünümü Ekle seçeneğini tıklatın.

   Şimdi sayfada boş bir Veri Görünümü görüntülenir ve Veri Kaynağı Kitaplığı görev bölmesi açılır.

   

   Veri Görünümü'nü eklediğiniz için şimdi veri eklemeye hazırsınız.

4. Veri Kaynağı Kitaplığı görev bölmesinde, veri kaynağınızı bulup tıklatın ve sonra Verileri Göster seçeneğini tıklatın.

   Örnekte, XML Dosyaları öğesinin altında, urunler.xml öğesini ve sonra Verileri Göster seçeneğini tıklatın. XML Files başlığı daraltılmışsa genişletmek için artı işaretine (+) basın.

5. Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesinde, Veri Görünümü'ne eklemek istediğiniz alanları tıklatın.

    İpucu   Birden çok alan seçmek için alanları tıklatırken CTRL tuşunu basılı tutun.

   Örnekte, ProductsRoot klasöründe, Ürünler öğesinin altındaki ProductName seçeneğini tıklatın. UnitsInStock, UnitsOnOrder ve ReorderLevel öğelerini tıklatırken CTRL tuşunu basılı tutun.

   

6. Seçili Alanları Ekle öğesini tıklatın ve sonra seçili verileri Veri Görünümü'ne eklemek için Çok Öğeli Görünüm seçeneğini belirleyin.

    Not   Tek Öğeli Görünüm öğesi Veri Görünümü'nde tek bir kayıt görüntüler. Çok Öğeli Görünüm seçeneği her sütun için başlıklara sahip sütunlardaki alanlarla birlikte birden çok kayıt görüntüler.

   Veri Kaynağı Ayrıntıları görev bölmesinde seçtiğiniz alanlar şimdi bir tablo içerisinde görünür.

   

Veri Görünümü'nü oluşturduktan sonra yazı tipini değiştirmek, metni hizalamak veya renk uygulamak için Biçimlendirme araç çubuğu gibi WYSIWYG araçlarını kullanabilirsiniz. Veri Görünümünüzdeki bir veri noktasına yeni biçimlendirme uyguladığınızda, Office SharePoint Designer 2007 bu biçimlendirmeyi, o sayfaya iliştirilen XSLT stil sayfasını değiştirerek, XML'de aynı düzeyde bulunan bütün verilere uygular. Örneğin, bir önceki şekilde, Çay öğesini seçer ve sonra Biçimlendirme araç çubuğunda Kalın seçeneğini tıklatırsanız, Office SharePoint Designer 2007 aynı biçimlendirmeyi ProductName alanında görüntülenen bütün içeriğe uygular.

 Sayfanın Başı

Önerilen sonraki adımlar

Veri Görünümleri, canlı verilerin güçlü ve tamamen özelleştirilebilir görünümleridir. Şimdi Veri Görünümü'nün nasıl oluşturulduğunu öğrendiğiniz için artık aşağıdakilerin nasıl yapıldığını öğrenmek isteyebilirsiniz:

• Veri Görünümü'nde verilere filtre uygulama  Veri Görünümü'nde verilere kolaylıkla filtre uygulayabilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Veri Görünümü'nde verilere filtre uygulama.
• Veri Görünümü'nde veri sıralama ve gruplandırma   Veri Görünümü'nde verileri hızla sıralayabilir veya gruplandırabilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Veri Görünümü'nde veri sıralama ve gruplandırma.
• Veri Görünümü'ne koşullu biçimlendirme uygulama  Veri Görünümü'ndeki verilerin belirli koşulları karşılaması durumunda Veri Görünümü'ne belirli biçimlendirmeler uygulayabilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Veri Görünümü'ne koşullu biçimlendirme uygulama.
• Veri Görünümü'nde formül sütunu oluşturma   Elektronik tabloda olduğu gibi Veri Görünümü'nde de diğer sütunların hesaplama sonucunu görüntüleyen bir hesaplanmış sütun oluşturabilirsiniz. Örneğin, birim fiyatını stoktaki birim sayısıyla çarpabilir ve bu öğelerin toplam değerini ayrı bir sütunda görüntüleyebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Veri Görünümü'nde formül sütunu oluşturma.
• Veri Görünümü'nde sütunları değiştirme  Veri Görünümü'nde hızlı ve kolay bir şekilde sütun ekleyebilir, kaldırabilir veya düzenleyebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Veri Görünümü'nde sütunları değiştirme.
• Tek bir Veri Görünümü'nde birden fazla kaynaktan veri görüntüleme   İki ya da daha fazla ilgili veri kaynağını bağlayabilir ve bu kaynaklardaki verileri tek bir Veri Görünümü'nde görüntüleyebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Tek bir Veri Görünümü'nde birden fazla kaynaktan veri görüntüleme.
• Örnek verileri Veri Görünümü'nde görüntüleme   Örnek verileri Veri Görünümü'nde kolaylıkla görüntüleyebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Örnek verileri Veri Görünümü'nde görüntüleme.

 Sayfanın Başı